Tôi vẫn nhớ như in cái ngày tôi mang đôi Mission 731 về nhà. Đó là một buổi chiều mưa phùn Hà Nội tháng 10 năm ngoái, tôi lọ mọ trên Chợ Tốt, thấy một bác ở quận Hai Bà Trưng rao bán đôi loa cũ với giá 3,5 triệu – tình trạng còn đẹp, nguyên bản, chỉ hơi xước nhẹ ở cạnh thùng. Tôi không nghĩ nhiều, chuyển khoản ngay và chạy xe máy qua nhận hàng trong cơn mưa lất phất. Khi mở thùng carton cũ kỹ, nhìn hai khối đen bóng, nhỏ gọn với mặt trước nhựa polypropylene đặc trưng của Mission, tim tôi đập thình thịch. Không phải vì chúng đẹp lung linh hay mới toanh, mà vì tôi biết: đây là một cặp loa từng làm mưa làm gió trong giới audiophile budget những năm 90, và giờ đây, chúng thuộc về tôi – một gã 35 tuổi, vẫn còn giữ được trái tim rung động trước từng nốt nhạc.
Mission 731 (hay 731i nâng cấp) là đôi bookshelf nhỏ xinh: cao khoảng 31,5cm, rộng 17,5cm, sâu 20cm, driver bass/mid 5.25 inch (130mm) màng giấy doped, tweeter dome composite 28mm (phiên bản sau là silk dome mềm mại hơn). Bass reflex port ở mặt trước, trở kháng 8 Ohm, độ nhạy 89dB, công suất khuyến nghị 20-75W. Chúng không phải loa “khủng” gì, nhưng với tôi, kích thước nhỏ bé ấy lại là một món quà: dễ đặt trên kệ gỗ trong phòng ngủ 15m², không chiếm chỗ, không lấn át không gian sống chật hẹp của gia đình nhỏ.
Lắp đặt xong, tôi kết nối chúng với ampli Denon PMA-600NE (mượn tạm của bạn), nguồn nhạc từ PC với DAC Topping E30 và Tidal HiFi. Tôi chạy burn-in bằng playlist pink noise suốt 3 ngày, rồi mới dám nghe thật. Và khoảnh khắc ấy… ôi trời ơi, tôi suýt khóc.
Âm thanh đầu tiên phát ra từ Mission 731 không phải là “hay” theo kiểu phân tích lạnh lùng. Nó là ấm áp, là sống động, là gần gũi đến mức khiến tôi giật mình. Tôi mở “Hương” của Mỹ Tâm – bài hát tôi nghe hàng trăm lần từ thời sinh viên. Giọng Mỹ Tâm ùa vào, không phải kiểu vocal sắc nét, chi tiết đến từng hơi thở như loa hiện đại, mà là giọng hát thật, đầy cảm xúc, như chị ấy đang ngồi ngay bên cạnh, hát cho riêng tôi. Midrange của 731 là một tuyệt tác: dày dặn, mượt mà, không bị lõm, không bị chói. Upper-mid hơi forward một chút, nhưng chính cái “forward” ấy làm vocal sống dậy, đầy hồn. Tôi nghe mà nước mắt lăn dài – không phải vì buồn, mà vì xúc động. Loa này không phân tích, nó kể chuyện.
Bass thì… bất ngờ đến mức tôi phải kiểm tra lại volume. Với thùng chỉ 6-7 lít, bass xuống -6dB ở khoảng 55Hz, nhưng punchy, tuneful, và nhanh kinh khủng. Nghe “Shape of You” của Ed Sheeran, tiếng kick drum đấm thẳng vào ngực, không ù, không lùng bùng dù tôi đặt loa sát tường (port trước giúp ích rất nhiều). Không sâu như sub, nhưng đủ để lấp đầy phòng, đủ để tôi cảm nhận được nhịp tim đập theo từng nhịp bass. Với nhạc Việt như “Một Nhà” của Da LAB, tiếng bass guitar groovy, ấm, không bị yếu đuối. Tôi từng nghĩ loa nhỏ thì bass yếu – sai lầm lớn! Mission 731 chứng minh rằng kích thước không quyết định tất cả, mà là cách thiết kế và tuning.
Treble là phần tôi yêu – ghét lẫn lộn nhất. Phiên bản 731i với silk dome tweeter mềm mại hơn bản gốc, treble mượt, không harsh, không chói như nhiều loa budget hiện đại. Nhưng nó rolled-off ở high-end, thiếu sparkle và air ở trên 12-15kHz. Nghe classical như “Canon in D” của Pachelbel, violin mượt mà, không mệt tai, nhưng thiếu chút lấp lánh. Với rock như Guns N’ Roses “November Rain”, cymbal crash hơi thiếu extension, nhưng bù lại, không bao giờ làm tôi nhức đầu dù nghe to cả tiếng. Tôi thích điều đó: treble của 731 không “phô”, nó khiêm tốn, phục vụ cảm xúc chứ không phải khoe mẽ.
Soundstage và imaging thì khiến tôi ngỡ ngàng. Đặt loa toe-in nhẹ, cách tai khoảng 2,5m, chúng tạo ra một sân khấu rộng lớn bất ngờ. Nghe “Bohemian Rhapsody” của Queen, vocal đa lớp hiện rõ ràng, guitar solo bay từ trái sang phải, trống ở phía sau. Loa “biến mất” – một cảm giác hiếm có ở mức giá này. Phòng tôi không acoustic treatment gì, tường bê tông, nhưng 731 vẫn tạo chiều sâu, chiều cao ấn tượng. Có lần tôi nhắm mắt, tưởng như Freddie Mercury đang hát ngay trước mặt, giọng anh ấy đầy đau thương, đầy sức sống. Tôi bật khóc lần thứ hai.
Tôi đã so sánh 731 với vài đôi loa khác trong tầm giá second-hand: Q Acoustics 2020i (mượn bạn), JBL Stage A130, và cả đôi Mission 760i cũ. 731 thua về độ chi tiết high-end và bass sâu hơn so với 760i, nhưng midrange ấm áp, vocal tự nhiên hơn hẳn. Q Acoustics sạch sẽ, hiện đại, nhưng thiếu hồn – nghe như “đúng” nhưng không “động lòng”. Còn 731… nó chạm vào tim. Nó không hoàn hảo, nhưng nó chân thành.
Có những buổi tối, sau ngày làm việc mệt mỏi, tôi chỉ việc bật “Những Con Đường Không Đến” của Trịnh Công Sơn (bản thu cũ), ngồi trong bóng tối, để 731 hát. Giọng ca Trịnh vang lên, run run, đầy nỗi niềm. Loa không che giấu khuyết điểm của bản thu cũ – hơi nhiễu, hơi rè – nhưng chính cái “thô” ấy lại làm cảm xúc dâng trào. Tôi nghĩ: âm nhạc không phải lúc nào cũng cần sạch sẽ, đôi khi nó cần thật.
Nhược điểm thì cũng nhiều. Port trước thỉnh thoảng chuffing nhẹ khi đẩy volume cao với nhạc bass-heavy. Thùng nhựa mặt trước đôi khi rung nhẹ nếu không đặt chắc (tôi đã dán thêm bitum damping). Treble thiếu air, bass không xuống tận đáy cho EDM hay hip-hop nặng. Và chúng cũ rồi – driver có thể mòn sau 20-30 năm, foam surround cần kiểm tra. Nhưng với tôi, những khuyết điểm ấy chỉ làm chúng thêm đáng yêu, như một người bạn cũ có vài nếp nhăn nhưng vẫn hiểu mình.
Sau hơn một năm, Mission 731 vẫn là đôi loa chính trong hệ thống của tôi. Tôi chưa muốn nâng cấp, vì sợ mất đi cảm xúc này. Chúng không phải loa “hay nhất” thế giới, nhưng là đôi loa khiến tôi khóc, khiến tôi cười, khiến tôi nhớ về những ngày xưa cũ. Chúng nhắc tôi rằng âm nhạc không chỉ là sóng âm, mà là những mảnh đời, những nỗi niềm được gói ghém trong từng nốt nhạc.
Nếu bạn đang tìm một đôi loa budget second-hand, đừng bỏ qua Mission 731. Đừng nghe theo spec trên giấy. Hãy mang về, bật một bài hát bạn yêu nhất, nhắm mắt lại, và để chúng kể chuyện. Biết đâu, bạn cũng sẽ rơi nước mắt như tôi.
Nguồn sưu tầm
